สรุปสั้น ๆ
Cobot (Collaborative Robot) คือหุ่นยนต์ที่ออกแบบมาให้ “ทำงานร่วมกับคน” ได้อย่างปลอดภัยมากขึ้น เหมาะกับงานหยิบจับ ประกอบ แพ็กกิ้ง ตรวจสอบคุณภาพ และงานซ้ำ ๆ ในไลน์ผลิตหรือคลังสินค้า
ส่วน หุ่นยนต์แขนกลอุตสาหกรรม (Industrial Robot Arm) มักเน้นความเร็ว/พลัง/ระยะทำงานสูง ใช้ในงานหนักต่อเนื่อง และมักต้องกั้นรั้วหรือมีโซนปลอดภัยเฉพาะ
Cobot คืออะไร
Cobot คือหุ่นยนต์แขนกลที่มีระบบช่วยเรื่องความปลอดภัยและการทำงานร่วมกับมนุษย์ เช่น
-
ตรวจจับแรง/แรงบิด (Force/Torque) หรือระบบจำกัดแรงกระแทก
-
จำกัดความเร็วและกำลังตามโหมดความปลอดภัย
-
ทำงานใกล้คนได้มากกว่า (เมื่อออกแบบความปลอดภัยถูกต้อง)
เป้าหมายหลัก: ให้คนกับหุ่นยนต์แบ่งงานกัน คนทำงานที่ต้องใช้การตัดสินใจ/ความยืดหยุ่น ส่วนโคบอททำงานซ้ำ ๆ ให้สม่ำเสมอ
โคบอทต่างจากหุ่นยนต์แขนกลอุตสาหกรรมยังไง
1) แนวคิดการใช้งาน
-
Cobot: ออกแบบมาเพื่อ “ทำงานร่วมกับคน” ในพื้นที่เดียวกันได้ง่ายกว่า
-
Industrial Robot: ออกแบบเพื่อ “ทำงานแทนคน” ในเซลล์งานปิด/แยกพื้นที่
2) ความปลอดภัย
-
Cobot: มักมีฟังก์ชันด้านความปลอดภัยในตัว (เช่น จำกัดแรง/ความเร็ว) และตั้งค่าโหมดปลอดภัยได้
-
Industrial Robot: มักต้องพึ่งระบบความปลอดภัยภายนอกมากขึ้น เช่น รั้วนิรภัย เซ็นเซอร์กันคนเข้า (ขึ้นกับหน้างาน)
หมายเหตุ: โคบอท “ไม่ใช่ว่าไม่ต้องทำความปลอดภัย” แต่ทำให้การออกแบบโซนร่วมคนทำได้ง่ายกว่าในหลายเคส
3) ความเร็วและพลัง
-
Cobot: โดยทั่วไปความเร็ว/กำลังยกมักน้อยกว่า เพื่อให้ปลอดภัยเมื่ออยู่ใกล้คน
-
Industrial Robot: เร็วกว่า ยกได้หนักกว่า เหมาะงานหนักและปริมาณสูง
4) ความยืดหยุ่นและการย้ายงาน
-
Cobot: เด่นเรื่องติดตั้งไว ย้ายสถานีได้ง่าย เหมาะงานที่เปลี่ยนรุ่นบ่อย (High-mix)
-
Industrial Robot: เหมาะกับงานที่นิ่ง ปริมาณมาก ทำซ้ำเดิมต่อเนื่อง
5) การโปรแกรมและการใช้งาน
-
Cobot: มักเน้นใช้งานง่าย สอนท่าทาง (Teach) ได้รวดเร็ว เหมาะทีมที่อยากเริ่มออโตเมชันไว
-
Industrial Robot: ตั้งค่าซับซ้อนกว่า แต่ให้ประสิทธิภาพสูงมากในงานเฉพาะทาง
6) พื้นที่ติดตั้ง
-
Cobot: ใช้พื้นที่น้อยกว่าในหลายกรณี ไม่จำเป็นต้องมีรั้วใหญ่เสมอไป
-
Industrial Robot: มักต้องมีพื้นที่เซฟตี้/รั้ว ทำให้กินพื้นที่มากขึ้น
Cobot เหมาะกับงานอะไรบ้าง
-
Pick & Place / จัดเรียงชิ้นงาน
-
Packing / Case packing / บรรจุหีบห่อ
-
ขันสกรู/ประกอบชิ้นส่วน
-
กาว/ซีล/Dispensing
-
ตรวจสอบคุณภาพ (Vision inspection) และคัดแยก
-
Palletizing เบา-กลาง (ขึ้นกับน้ำหนักและรอบงาน)
เลือก Cobot หรือ Industrial Robot ดี (แนวคิดตัดสินใจเร็ว)
เลือก Cobot ถ้า:
-
งานหลากหลาย เปลี่ยนรุ่นบ่อย ต้องการความยืดหยุ่น
-
อยากเริ่มออโตเมชันแบบเร็ว ใช้พื้นที่น้อย
-
ต้องทำงานใกล้คน/ให้คนช่วยบางขั้นตอน
เลือก Industrial Robot ถ้า:
-
ปริมาณสูงมาก ต้องการสปีดสูงต่อเนื่อง
-
งานหนัก/ยกหนัก/รอบงานเร็วมาก
-
พร้อมทำเซลล์งานปิดเพื่อความปลอดภัยและประสิทธิภาพสูงสุด
FAQ
Cobot ทำงานร่วมกับคนได้เลยไหม?
ทำได้ “ในหลายกรณี” แต่ต้องออกแบบความปลอดภัยให้เหมาะ เช่น กำหนดความเร็ว/แรง, ตำแหน่งทำงาน, หัวจับ, และประเมินความเสี่ยงหน้างาน
โคบอทช้ากว่าหุ่นยนต์อุตสาหกรรมไหม?
โดยทั่วไปช้ากว่า เพราะถูกออกแบบให้ทำงานใกล้คนได้ปลอดภัยมากขึ้น แต่ได้ความยืดหยุ่นและติดตั้งง่ายเป็นข้อแลกเปลี่ยน
ธุรกิจแบบไหนเริ่มจาก Cobot คุ้ม?
SME โรงงานที่เริ่มออโตเมชัน, งานแพ็ก/ประกอบ/ตรวจคุณภาพที่ทำซ้ำ และคลังสินค้าที่ต้องการลดแรงงานซ้ำ ๆ
#Cobot #โคบอท #หุ่นยนต์ร่วมงาน #CollaborativeRobot #IndustrialRobot
#หุ่นยนต์แขนกล #RobotArm #Automation #FactoryAutomation #WarehouseAutomation
#แพ็กกิ้งอัตโนมัติ #PickAndPlace #ตรวจสอบคุณภาพ #ประกอบชิ้นส่วน #Palletizing
#อุตสาหกรรมไทย #โรงงานไทย #AutomationThailand #FactoryThailand #Thailand #ประเทศไทย
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม Line :@002dihds
