TOR ชั้นวางพาเลทควรมีอะไรบ้าง?
TOR ชั้นวางพาเลทที่ดีไม่ควรระบุแค่ขนาด Rack และน้ำหนักรับได้ แต่ควรกำหนดข้อมูลการใช้งานจริงให้ครบ ได้แก่ ประเภทชั้นวาง ขนาดและน้ำหนักพาเลท จำนวนพาเลทต่อระดับ ความสูง Rack จำนวนระดับจัดเก็บ ขนาดทางเดิน ประเภทรถยก สภาพพื้น มาตรฐานการออกแบบ อุปกรณ์ป้องกัน การติดตั้ง ป้าย Load Notice และเอกสารคำนวณหรือ Drawing ที่ต้องส่งมอบ
แนวทางของ BS EN 15629 ซึ่งว่าด้วยการกำหนด Specification ของระบบจัดเก็บ ระบุว่าข้อมูลพื้นฐานที่ผู้ใช้งานควรส่งให้ผู้ออกแบบประกอบด้วยสถานที่และอาคาร คุณสมบัติพื้น สินค้าและพาเลท น้ำหนักที่อนุญาต รูปแบบการใช้งาน และอุปกรณ์ขนถ่าย เช่น Forklift หรือ Reach Truck
สำหรับ Adjustable Pallet Racking ยังมีมาตรฐานที่เกี่ยวข้องกับคนละส่วนของระบบ เช่น EN 15512 สำหรับหลักการออกแบบโครงสร้าง และ EN 15620 สำหรับ Tolerance, Deformation และ Clearance ของระบบ Rack
สรุปสั้นที่สุด: TOR ที่ดีต้องทำให้ Supplier ทุกเจ้าตีราคาจาก Requirement เดียวกัน ไม่ใช่ปล่อยให้แต่ละเจ้าคิดขนาดเหล็ก จำนวนระดับ Load หรืออุปกรณ์ Safety กันเองแล้วนำยอดรวมมาเปรียบเทียบ

TOR ชั้นวางพาเลทคืออะไร?
TOR หรือ Terms of Reference สำหรับชั้นวางพาเลท คือเอกสารกำหนดขอบเขต ความต้องการ และคุณสมบัติของระบบ Pallet Rack ที่ต้องการจัดซื้อ
ในทางปฏิบัติ TOR อาจใช้สำหรับ
-
ขอใบเสนอราคาจาก Supplier หลายราย
-
เปรียบเทียบราคาชั้นวางพาเลท
-
จัดซื้อภายในบริษัท
-
เปิดประมูลโครงการ
-
กำหนด Scope งานก่อสร้างคลังสินค้า
-
ใช้เป็นเอกสารอ้างอิงก่อนออก Purchase Order
-
ใช้ตรวจรับงานหลังติดตั้ง
TOR ที่เขียนดีจึงไม่ได้มีหน้าที่เพียงบอกว่า “ต้องการ Rack กี่ชุด” แต่ต้องทำให้ฝ่ายจัดซื้อ ฝ่ายคลังสินค้า วิศวกร และ Supplier เข้าใจตรงกันว่า Rack ที่ต้องส่งมอบต้องใช้งานอย่างไร
ทำไม TOR Pallet Rack ไม่ควรเขียนแค่ “รับน้ำหนัก 2,000 กก./ชั้น”?
ตัวอย่าง TOR ที่พบได้บ่อยคือ
ชั้นวางพาเลท ขนาด 2,700 × 1,100 × 6,000 มม. รับน้ำหนัก 2,000 กก./ชั้น จำนวน 100 ชุด
อ่านแล้วดูเหมือนข้อมูลครบ แต่สำหรับการออกแบบจริงยังมีคำถามอีกหลายข้อ เช่น
-
2,000 กก. คือ Load ต่อ Beam Level หรือทั้ง Bay?
-
วางกี่พาเลทต่อระดับ?
-
แต่ละพาเลทหนักเท่าไร?
-
พาเลทขนาดเท่าไร?
-
ความสูงรวมสินค้าเท่าไร?
-
มีกี่ Beam Levels?
-
พื้นระดับล่างวางบนพื้นหรือ Beam?
-
Rack เป็น Starter Bay หรือ Add-on Bay?
-
ใช้ Reach Truck หรือ Counterbalance?
-
ต้องมี Pallet Support หรือไม่?
-
ต้องมี Column Guard หรือไม่?
-
ต้องยึดพื้นแบบไหน?
-
ต้องออกแบบตามมาตรฐานอะไร?
ถ้า TOR ไม่ระบุ Supplier แต่ละรายอาจตีความต่างกัน ผลคือราคาอาจต่างกันมากทั้งที่ดูเผิน ๆ เหมือนกำลังซื้อสินค้าอย่างเดียวกัน
เช็กลิสต์ TOR ชั้นวางพาเลทที่ควรมี
| หัวข้อ | ข้อมูลที่ควรระบุ | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| ประเภท Rack | ระบบจัดเก็บ | Selective Pallet Rack |
| ขนาด Rack | W × D × H | 2700 × 1100 × 6000 มม. |
| ขนาดพาเลท | W × D | 1000 × 1200 มม. |
| ความสูงสินค้า | รวมพาเลท | 1400 มม. |
| น้ำหนัก | ต่อพาเลท | สูงสุด 1,000 กก. |
| จำนวนพาเลท | ต่อระดับ | 2 Pallets |
| Beam Load | ต่อระดับ | 2,000 กก. |
| จำนวนระดับ | Beam Levels | 3 Beam Levels |
| Capacity | รวม | 600 Pallet Positions |
| Forklift | รุ่น/ประเภท | Reach Truck |
| Aisle | ทางเดิน | 3,000 มม. |
| โครงสร้าง | มาตรฐานออกแบบ | ระบุมาตรฐานใน TOR |
| Safety | อุปกรณ์ป้องกัน | Column Guard / End Guard |
| Load Notice | ป้ายรับน้ำหนัก | ต้องมี |
| Installation | งานประกอบติดตั้ง | รวมในราคา |
| Drawing | เอกสาร | Layout + Shop Drawing |
| Calculation | เอกสารคำนวณ | ตาม Requirement โครงการ |
| Warranty | รับประกัน | ระบุระยะเวลา |
| Inspection | ตรวจหลังติดตั้ง | ระบุใน Scope |
1. ระบุประเภทชั้นวางให้ชัด
ควรเริ่ม TOR ด้วยประเภทระบบที่ต้องการ เช่น
Selective Pallet Rack
เหมาะกับงานที่ต้องเข้าถึงแต่ละพาเลทโดยตรง และเป็นระบบที่พบได้บ่อยในคลังสินค้าทั่วไป
หรือหากเป็นระบบอื่นควรระบุให้ตรง เช่น
-
Double Deep Rack
-
Drive-in Rack
-
Drive-through Rack
-
Pallet Flow Rack
-
Push Back Rack
-
Mobile Rack
-
VNA Rack
ถ้ายังไม่แน่ใจว่าควรใช้ระบบใด สามารถเขียน TOR ในรูปแบบ Performance Specification โดยระบุ Capacity, SKU, Forklift และ Workflow แล้วให้ Supplier เสนอระบบที่เหมาะสมพร้อมเหตุผลได้
2. ระบุขนาดพาเลทก่อนกำหนดขนาด Rack
ข้อมูลนี้สำคัญมาก แต่ TOR หลายฉบับกลับเริ่มจากขนาด Rack ก่อน
ควรระบุ
ขนาดพาเลท กว้าง × ลึก × สูงรวมสินค้า
ตัวอย่าง
พาเลทขนาด 1,000 × 1,200 มม.
ความสูงรวมสินค้าและพาเลทไม่เกิน 1,400 มม.
และควรระบุประเภทของพาเลทด้วย เช่น
-
พาเลทไม้
-
พาเลทพลาสติก
-
พาเลทเหล็ก
BS EN 15629 ให้ความสำคัญกับรายละเอียด Unit Load และอุปกรณ์รองรับโหลด เช่น Pallet, Box หรือ Bin ในขั้น Specification เพราะข้อมูลเหล่านี้มีผลต่อการออกแบบระบบจัดเก็บ
3. ระบุน้ำหนัก “สูงสุดต่อพาเลท”
ไม่ควรให้ Supplier ออกแบบจากน้ำหนักเฉลี่ย
ตัวอย่างเช่น คลังมีสินค้า
-
พาเลท A = 450 กก.
-
พาเลท B = 700 กก.
-
พาเลท C = 950 กก.
TOR อาจกำหนดว่า
Maximum Unit Load = 1,000 kg/pallet
เพื่อให้ Requirement ชัดเจน
ถ้าหนึ่งระดับวาง 2 พาเลท จึงสามารถระบุเพิ่มเติมว่า
Maximum Load per Beam Level = 2,000 kg
แต่ทั้งสองตัวเลขควรระบุแยกกัน เพราะบอกข้อมูลคนละเรื่อง
4. ระบุจำนวนพาเลทต่อระดับ
ตัวอย่าง
จำนวนพาเลทต่อ Beam Level: 2 Pallets
หรือ
จำนวนพาเลทต่อ Beam Level: 3 Pallets
ข้อมูลนี้มีผลโดยตรงต่อ
-
ความยาว Beam
-
Load ต่อ Beam
-
จำนวน Pallet Positions
-
Layout
-
จำนวน Bay
ดังนั้นการเขียนเพียงว่า “Beam รับน้ำหนัก 3,000 กก.” โดยไม่บอกจำนวนและขนาดพาเลทจึงยังไม่สมบูรณ์
5. ระบุจำนวนระดับจัดเก็บให้ชัด
คำว่า “3 ชั้น” สามารถตีความได้หลายแบบ
วิธีเขียน TOR ที่ชัดกว่าคือ
Ground Level + 3 Beam Levels
หรือ
3 Beam Levels ไม่รวมระดับพื้น
เพราะจะทำให้การคำนวณ Capacity ไม่คลาดเคลื่อน
ตัวอย่าง Rack 1 Bay วาง 2 Pallets ต่อระดับ
| Configuration | จำนวน Pallet Positions |
|---|---|
| Ground + 2 Beam Levels | 6 |
| Ground + 3 Beam Levels | 8 |
| Ground + 4 Beam Levels | 10 |
จุดนี้มีผลกับราคาค่อนข้างมาก เพราะจำนวน Beam, Connector และอุปกรณ์ประกอบเปลี่ยนตามจำนวนระดับ
6. ระบุความสูงของ Beam Level
ถ้าทราบ Layout อยู่แล้ว ควรกำหนดระดับ Beam เช่น
-
Level 1 = +1,800 มม.
-
Level 2 = +3,400 มม.
-
Level 3 = +5,000 มม.
แต่หากยังไม่สรุป สามารถเขียนว่า
Supplier shall propose Beam Levels based on pallet height, required operating clearance and forklift capability.
เพราะ Clearance ระหว่างพาเลท Beam และโครงสร้างมีผลต่อการทำงานร่วมกันระหว่าง Rack กับอุปกรณ์ขนถ่าย โดย EN 15620 มีขอบเขตโดยตรงเกี่ยวกับ Tolerance, Deformation และ Clearance ของระบบ Pallet Racking
7. ระบุขนาด Rack แต่ไม่ควรล็อก “ความหนาเหล็ก” อย่างเดียว
ตัวอย่างขนาด
Bay Size
-
Width: 2,700 มม.
-
Depth: 1,100 มม.
-
Height: 6,000 มม.
สามารถกำหนดได้ใน TOR หาก Layout ได้รับการออกแบบแล้ว
แต่สิ่งที่ควรระวังคือการกำหนดเฉพาะว่า
Upright ต้องหนา 2.0 มม.
แล้วถือว่าความแข็งแรงเพียงพอ
ความสามารถในการรับแรงของ Upright ไม่ได้พิจารณาแค่ความหนา แต่ยังสัมพันธ์กับ
-
รูปร่างหน้าตัด
-
ขนาดหน้าตัด
-
เกรดวัสดุ
-
Bracing
-
ความสูง
-
ระยะ Beam Level
-
Connection
-
Base Plate
-
รูปแบบระบบ Rack
วิธีเขียนที่มีประโยชน์กว่าคือกำหนด Design Load + Design Standard + Minimum Material Requirement แล้วให้ Supplier แสดงแบบและเอกสารที่ยืนยันว่าระบบที่เสนอรองรับ Requirement ได้
EN 15512 เป็นมาตรฐานที่กำหนดหลักการ Structural Design สำหรับ Adjustable Pallet Racking ที่ผลิตจาก Steel Members
8. ระบุวัสดุและเกรดเหล็ก
TOR ควรกำหนดอย่างน้อยว่า Supplier ต้องแจ้ง
-
Material Grade ของ Upright
-
Material Grade ของ Beam
-
Material Grade ของ Bracing
-
Yield Strength ที่ใช้ในการออกแบบ
-
Surface Treatment
ตัวอย่างข้อความ
ผู้เสนอราคาต้องระบุ Material Grade และค่ากำลังครากของวัสดุโครงสร้างหลักที่นำมาใช้ พร้อมเอกสารหรือข้อมูลผลิตภัณฑ์ประกอบการพิจารณา
วิธีนี้ดีกว่าการเปรียบเทียบเพียง “เหล็กหนากี่มิล”
9. ระบุมาตรฐานการออกแบบ
หากโครงการกำหนดมาตรฐาน ควรเขียนไว้ใน TOR ตั้งแต่ต้น
ตัวอย่างกลุ่มมาตรฐานที่พบในระบบ Pallet Rack ได้แก่
EN 15512
สำหรับหลักการออกแบบโครงสร้าง Adjustable Pallet Rack โดยเวอร์ชัน BS ที่ BSI ระบุใช้งานปัจจุบันคือ BS EN 15512:2020+A1:2022
EN 15620
เกี่ยวกับ Tolerance, Deformation และ Clearance โดย BS EN 15620:2021 เป็นฉบับปัจจุบันที่ BSI แสดงไว้
EN 15629
เน้นการกำหนด Specification ของ Storage Equipment และข้อมูลที่ผู้ใช้ ผู้ออกแบบ และ Supplier ต้องประสานกัน
EN 15635
เกี่ยวข้องกับการใช้งาน การติดตั้ง การบำรุงรักษา การตรวจสอบ และการประเมินความเสียหายของระบบจัดเก็บ
อีกแนวทางหนึ่งคือมาตรฐานของ Rack Manufacturers Institute (RMI) เช่น ANSI Mh26.1 สำหรับ Industrial Steel Storage Rack Systems ซึ่ง RMI ใช้เป็นมาตรฐานอ้างอิงด้านการออกแบบ การทดสอบ และการใช้งาน Rack
TOR ไม่ควรเขียนรวมมาตรฐานหลายชุดโดยไม่มีเหตุผล ควรกำหนดมาตรฐานหลักที่จะใช้ออกแบบและให้ Supplier ระบุอย่างชัดเจนว่าระบบที่เสนออ้างอิงมาตรฐานใด
10. ระบุข้อมูล Forklift หรือ Reach Truck
Rack กับ Forklift ต้องออกแบบให้ทำงานร่วมกัน
ควรระบุ
-
ประเภทรถ
-
รุ่น
-
Maximum Lift Height
-
Required Aisle Width
-
Load Capacity
-
Turning Radius หรือข้อมูลที่เกี่ยวข้อง
-
ความสูง Mast
ตัวอย่าง
Material Handling Equipment: Reach Truck
Minimum operating aisle requirement shall be verified against the proposed rack layout.
ข้อมูลอุปกรณ์ขนถ่ายเป็นหนึ่งในข้อมูลขั้นต่ำที่ EN 15629 ระบุว่าผู้ใช้ควรแจ้งให้ผู้ออกแบบระบบจัดเก็บทราบ
11. ระบุความกว้างทางเดิน Aisle
อย่ากำหนดทางเดินจากพื้นที่ที่เหลือหลังวาง Rack
ควรออกแบบย้อนกลับจาก
Forklift + Pallet + Rack + Operating Clearance
ตัวอย่าง
Main Aisle = 4,000 มม.
Rack Operating Aisle = 3,000 มม.
หรือให้ Supplier เสนอและรับรองว่า Layout สามารถใช้งานร่วมกับรถยกที่กำหนดได้
12. ระบุข้อมูลพื้นอาคาร
ข้อมูลพื้นมีผลกับการติดตั้ง Rack โดยตรง
ควรแจ้งหากมีข้อมูล เช่น
-
Concrete Floor
-
Slab Thickness
-
Concrete Strength
-
Existing Drawing
-
Flatness
-
Joint Location
-
Embedded Utilities
BS EN 15629 ระบุคุณสมบัติ Foundation/Floor เป็นหนึ่งในข้อมูลพื้นฐานสำหรับ Specification ของระบบจัดเก็บ
หากไม่มีข้อมูลพื้นเดิม TOR ควรกำหนดให้ Supplier แจ้ง Requirement ของ Base Plate และ Anchor เพื่อให้ฝ่ายวิศวกรรมของโครงการตรวจสอบก่อนติดตั้ง
13. ระบุ Base Plate และ Anchor
ตัวอย่างข้อความ TOR:
เสาทุกต้นต้องติดตั้ง Base Plate และ Anchor ตามแบบและ Requirement ของระบบที่ผ่านการออกแบบ โดย Supplier ต้องแสดงรายละเอียด Anchor และตำแหน่งติดตั้งใน Shop Drawing
ไม่ควรเปลี่ยน
-
ประเภท Anchor
-
จำนวน Anchor
-
ขนาด Base Plate
-
ตำแหน่ง Anchor
หน้างานโดยไม่มีการตรวจสอบ
14. ระบุ Beam Safety Lock
Adjustable Pallet Rack ที่ Beam ถอดปรับระดับได้ควรมีอุปกรณ์ป้องกัน Beam หลุดออกจาก Upright ตามระบบของผู้ผลิต
ใน TOR สามารถระบุว่า
Beam ทุกตัวต้องติดตั้ง Safety Lock / Beam Lock ตาม Design ของระบบ และต้องส่งมอบครบทุกตำแหน่ง
จุดเล็ก ๆ เช่นนี้ช่วยลดปัญหาตอนตรวจรับงานได้มาก

15. กำหนด Column Guard และ End Guard
หากมี Forklift ทำงานใกล้ Rack ควรพิจารณาอุปกรณ์ป้องกันการชน
ตัวอย่าง
Column Guard
ป้องกันบริเวณ Upright ด้านหน้าที่มีโอกาสถูกรถยกชน
End-of-Aisle Guard
ป้องกันด้านปลายแถวของ Rack
FEM มี Technical Guidance โดยเฉพาะสำหรับการออกแบบและใช้งาน Rack Protection ใน Adjustable Pallet Racking แสดงให้เห็นว่า Rack Protection เป็นองค์ประกอบที่ควรพิจารณาแยกจากโครงสร้างหลักตั้งแต่การออกแบบ
16. Pallet Support หรือ Mesh Deck ต้องระบุหรือไม่?
ต้องดูประเภทพาเลทและวิธีวางสินค้า
TOR ควรระบุให้ชัดว่า
-
มี Pallet Support หรือไม่
-
จำนวนต่อ Pallet Position
-
มี Wire Mesh Deck หรือไม่
-
มี Steel Deck หรือไม่
เพราะ Accessories เหล่านี้สามารถทำให้ราคาต่อ Bay ต่างกันมาก
ถ้าต้องการเปรียบเทียบ Supplier หลายเจ้า ต้องกำหนดให้เหมือนกัน
17. ระบุ Load Notice
หลังติดตั้งควรมีป้ายแสดงข้อมูลการใช้งานและ Load ของ Rack ให้ชัดเจน
SEMA อธิบายว่า Load Notice ใช้แสดงข้อมูลสำคัญ เช่น Safe Working Load และ Load Capacity ของระบบ เพื่อให้ผู้ปฏิบัติงานทราบข้อจำกัดในการใช้งาน
ตัวอย่าง TOR:
Supplier shall provide Load Notice at visible locations showing rack configuration, maximum unit load and maximum permitted load per beam level according to the approved design.
18. ระบุ Layout และ Shop Drawing ที่ต้องส่ง
อย่าจบโครงการด้วยใบเสนอราคาอย่างเดียว
TOR ควรกำหนดเอกสารก่อนผลิต เช่น
Layout Drawing
แสดง
-
ตำแหน่ง Rack
-
จำนวน Bay
-
Aisle
-
เสาอาคาร
-
ประตู
-
Fire Exit
-
พื้นที่ใช้งาน
Elevation Drawing
แสดง
-
Rack Height
-
Beam Levels
-
Pallet Height
-
Clearance
Component Detail
เช่น
-
Upright
-
Beam
-
Bracing
-
Base Plate
-
Anchor
-
Guard
19. ระบุเอกสาร Calculation ถ้าโครงการต้องการ
สำหรับโครงการที่ต้องมีการตรวจสอบทางวิศวกรรม สามารถกำหนดใน TOR ว่า Supplier ต้องส่ง
-
Structural Calculation
-
Design Criteria
-
Load Assumption
-
Material Properties
-
Rack Configuration
-
Design Standard
-
Drawing ที่สอดคล้องกับ Calculation
โดยรายละเอียดระดับใดควรขึ้นกับขนาดและข้อกำหนดของโครงการ
20. ระบุ Tolerance งานติดตั้ง
Rack ที่ผลิตถูกต้องแต่ติดตั้งผิดตำแหน่ง เอียง หรือระดับผิด ก็อาจทำให้การใช้งานจริงมีปัญหาได้
EN 15620 กำหนดเรื่อง Tolerance, Deformation และ Clearance ที่เกี่ยวข้องกับการผลิต การประกอบและติดตั้ง รวมถึงการทำงานภายใต้ Load ของระบบ Rack
ดังนั้น TOR สามารถเขียนว่า
งานติดตั้งต้องเป็นไปตาม Installation Tolerance ของมาตรฐานที่โครงการกำหนดและคู่มือของผู้ผลิต
21. ระบุ Scope งานติดตั้งให้ชัด
ราคาที่ได้รับควรระบุว่า “รวมอะไรบ้าง”
ตัวอย่าง
-
ค่าขนส่ง
-
ค่าขนของลง
-
ค่าประกอบ
-
ค่าเจาะพื้น
-
Anchor
-
Safety Guard
-
Load Notice
-
Equipment
-
Access Equipment
-
เก็บพื้นที่หลังติดตั้ง
-
Testing / Inspection
-
Training
-
เอกสารส่งมอบ
ไม่เช่นนั้น Supplier A อาจเสนอเฉพาะสินค้า ขณะที่ Supplier B รวมติดตั้งทุกอย่างแล้ว ทำให้เปรียบเทียบราคาผิด
22. ระบุการตรวจหลังติดตั้ง
หลังติดตั้งควรตรวจอย่างน้อย
-
จำนวน Rack
-
Layout
-
Beam Level
-
Anchor
-
Safety Lock
-
Guard
-
Load Notice
-
ความเรียบร้อย
-
Damage จากการติดตั้ง
-
Configuration เทียบกับ Approved Drawing
EN 15635 ครอบคลุมแนวทางด้าน Assembly, Installation, Use, Inspection และการประเมินความเสียหายของ Storage Equipment
23. ระบุการรับประกัน
ควรกำหนดให้ Supplier แยก
Product Warranty
กับ
Installation Warranty
หากมีเงื่อนไขต่างกัน
และควรถามให้ชัดว่า Warranty ครอบคลุมอะไร เช่น
-
Manufacturing Defect
-
Installation Defect
-
Surface Coating
-
Structural Components
รวมถึงกรณีใดไม่ครอบคลุม เช่น การชนจาก Forklift หรือการใช้น้ำหนักเกิน Design Load
ตัวอย่าง TOR ชั้นวางพาเลทแบบย่อ พร้อมส่งขอราคา
1. ประเภทระบบ
ระบบ Selective Pallet Racking
2. Pallet Specification
-
Pallet Size: 1,000 × 1,200 มม.
-
Maximum Pallet Height including goods: 1,400 มม.
-
Maximum Unit Load: 1,000 กก./พาเลท
-
จำนวนพาเลทต่อ Beam Level: 2 Pallets
3. Rack Configuration
-
Rack Height: ประมาณ 6,000 มม.
-
Rack Depth: ประมาณ 1,100 มม.
-
Beam Length: ประมาณ 2,700 มม.
-
Ground + 3 Beam Levels
-
Maximum Load per Beam Level: 2,000 กก.
-
ต้องการ Capacity รวมไม่น้อยกว่า 600 Pallet Positions
4. Material Handling Equipment
-
Reach Truck
-
Supplier ต้องตรวจสอบ Aisle และ Maximum Lift Height ให้เหมาะสมกับ Layout
5. Structural Requirement
Supplier ต้องระบุ
-
Design Standard
-
Material Grade
-
Upright Specification
-
Beam Specification
-
Bracing Specification
-
Base Plate
-
Anchor
-
Maximum Unit Load
-
Maximum Beam Level Load
พร้อมเอกสารประกอบตาม Requirement ของโครงการ
6. Safety Accessories
ประกอบด้วยอย่างน้อย
-
Beam Safety Lock
-
Column Guard ตามตำแหน่งที่กำหนด
-
End-of-Aisle Guard ตาม Layout
-
Load Notice
7. Drawing
Supplier ต้องจัดส่ง
-
Layout Drawing
-
Elevation
-
Rack Configuration
-
Component Detail
-
Anchor / Base Plate Detail
เพื่ออนุมัติก่อนผลิตหรือติดตั้ง
8. Installation
ราคาต้องรวม
-
Transportation
-
Assembly
-
Installation
-
Anchoring
-
Safety Accessories
-
Load Notice
-
Site Cleaning หลังติดตั้ง
9. Handover
ต้องส่งมอบ
-
Approved Drawing
-
As-built Drawing
-
Load Information
-
Product Specification
-
Warranty Document
-
Inspection/Handover Record
ตัวอย่างตาราง BOQ สำหรับขอราคา Pallet Rack
| รายการ | จำนวน | หน่วย | หมายเหตุ |
|---|---|---|---|
| Starter Bay | ___ | Bay | ตาม Approved Drawing |
| Add-on Bay | ___ | Bay | ตาม Approved Drawing |
| Beam Level | ___ | Set | ___ kg/Level |
| Column Guard | ___ | Set | ตำแหน่งตาม Layout |
| End Guard | ___ | Set | ปลายแถว |
| Pallet Support | ___ | Piece | ถ้ามี |
| Mesh Deck | ___ | Piece | ถ้ามี |
| Load Notice | ___ | Set | ตามจำนวนแถว |
| Transportation | 1 | Lot | รวม |
| Installation | 1 | Lot | รวม |
| Inspection/Handover | 1 | Lot | รวม |
เปรียบเทียบ TOR แบบกว้างกับ TOR ที่ใช้จัดซื้อจริง
| TOR แบบกว้างเกินไป | TOR ที่ชัดเจนกว่า |
|---|---|
| Rack สูง 6 เมตร | Rack Height 6,000 มม. |
| รับ 2 ตัน | Max 1,000 กก./Pallet × 2 Pallets/Level |
| 3 ชั้น | Ground + 3 Beam Levels |
| ใช้พาเลททั่วไป | Pallet 1,000 × 1,200 มม. |
| ใช้ Forklift | Reach Truck รุ่น... |
| ต้องแข็งแรง | Design ตาม Standard ที่ระบุ |
| มี Safety | ระบุ Column Guard / End Guard / Beam Lock |
| ติดตั้งให้เรียบร้อย | ระบุ Installation Scope และ Acceptance |
| รับประกัน | กำหนด Warranty Scope และระยะเวลา |
สิ่งที่ไม่ควรใช้เป็นเกณฑ์เลือกราคาเพียงอย่างเดียว
1. ราคาต่อ Bay
Bay ที่ดูเหมือนกันอาจมี Load และ Configuration ไม่เท่ากัน
2. ความหนาเหล็ก
ไม่ควรตัดสินความสามารถรับน้ำหนักจากความหนาอย่างเดียว
3. น้ำหนักเหล็กรวม
เหล็กหนักกว่าไม่ได้แปลว่าระบบเหมาะสมกว่าทุกกรณี
4. จำนวนเสา
ต้องดูว่าเป็น Starter Bay หรือ Add-on Bay และ Layout อย่างไร
5. ราคาต่ำสุด
ก่อนเปรียบเทียบราคาต้องตรวจว่า Supplier เสนอ Requirement เดียวกันหรือไม่
เช็กลิสต์ก่อนส่ง TOR ให้ Supplier
-
ระบุประเภท Rack แล้ว
-
ระบุขนาด Pallet แล้ว
-
ระบุ Maximum Load ต่อ Pallet แล้ว
-
ระบุจำนวน Pallets ต่อ Level แล้ว
-
ระบุจำนวน Beam Levels แล้ว
-
ระบุ Capacity ที่ต้องการแล้ว
-
ระบุ Forklift แล้ว
-
มี Warehouse Layout แล้ว
-
ระบุ Design Standard แล้ว
-
ระบุ Safety Accessories แล้ว
-
ระบุ Drawing ที่ต้องส่งแล้ว
-
ระบุ Calculation Requirement แล้ว
-
ระบุ Installation Scope แล้ว
-
ระบุ Load Notice แล้ว
-
ระบุ Warranty แล้ว
-
ระบุ Handover Document แล้ว
HowTo: วิธีเขียน TOR ชั้นวางพาเลทใน 7 ขั้นตอน
ขั้นตอนที่ 1: สำรวจพื้นที่คลังสินค้า
รวบรวมขนาดอาคาร Clear Height ตำแหน่งเสา ประตู Fire Exit ระบบดับเพลิง และพื้นที่ที่ไม่สามารถติดตั้ง Rack ได้
ขั้นตอนที่ 2: เก็บข้อมูลพาเลทและสินค้า
ระบุขนาดพาเลท ความสูงรวมสินค้า น้ำหนักสูงสุด และจำนวน SKU
ขั้นตอนที่ 3: กำหนด Capacity
ระบุจำนวน Pallet Positions ที่ต้องการทั้งปัจจุบันและรองรับการเติบโตในอนาคต
ขั้นตอนที่ 4: ตรวจสอบ Forklift
นำข้อมูลรถยกมาพิจารณา Aisle Width และ Maximum Storage Height
ขั้นตอนที่ 5: กำหนด Technical Specification
ระบุ Rack Configuration, Design Load, Design Standard, Material Requirement และ Safety Accessories
ขั้นตอนที่ 6: กำหนด Scope Supplier
ระบุให้ชัดว่าต้องรวม Design, Drawing, Transportation, Installation, Inspection และ Documentation หรือไม่
ขั้นตอนที่ 7: ทำ Price Comparison จาก Requirement เดียวกัน
เปรียบเทียบ Supplier โดยดู Specification, Capacity, Safety, Scope, Warranty และราคาไปพร้อมกัน ไม่ควรดูยอดรวมเพียงอย่างเดียว
สรุป: TOR ชั้นวางพาเลทที่ดีต้องทำให้ “เทียบราคาได้จริง”
หัวใจของ TOR ชั้นวางพาเลท ไม่ใช่การเขียนรายละเอียดให้เยอะที่สุด แต่คือการเขียนให้ Supplier ทุกเจ้าเข้าใจ Requirement ตรงกัน
อย่างน้อยควรตอบคำถามเหล่านี้ได้ครบ
เก็บอะไร?
พาเลทขนาดเท่าไร?
หนักเท่าไร?
วางกี่พาเลทต่อระดับ?
ต้องการกี่ Pallet Positions?
สูงเท่าไร?
ใช้รถอะไร?
ออกแบบตามอะไร?
ต้องมี Safety อะไร?
Supplier ต้องส่งมอบอะไรบ้าง?
BS EN 15629 เองให้ความสำคัญกับการมี User Specification ที่ชัดเจน ตั้งแต่ข้อมูลอาคาร พื้น Unit Load น้ำหนัก อุปกรณ์ขนถ่าย ไปจนถึงการติดตั้ง เพราะทั้งหมดเชื่อมโยงกับการออกแบบระบบที่รองรับการใช้งานจริง
เมื่อ TOR ชัด ฝ่ายจัดซื้อจึงไม่ได้กำลังเปรียบเทียบแค่คำว่า “Rack 100 Bay” แต่กำลังเปรียบเทียบระบบที่มี Capacity, Load, Safety และ Scope ใกล้เคียงกันจริง ๆ
FAQ: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ TOR ชั้นวางพาเลท
1. TOR ชั้นวางพาเลทควรระบุน้ำหนักต่อ Bay หรือต่อชั้น?
ควรระบุอย่างน้อยน้ำหนักสูงสุดต่อพาเลทและน้ำหนักสูงสุดต่อ Beam Level เพื่อให้ความหมายของ Design Load ชัดเจน หากต้องการกำหนด Load รวมของ Bay ควรระบุแยกเพิ่มเติม
2. ควรระบุความหนาของ Upright และ Beam ใน TOR หรือไม่?
สามารถกำหนด Minimum Requirement ได้หากโครงการมีเหตุผลทางวิศวกรรม แต่ไม่ควรใช้ความหนาเป็นเกณฑ์วัดความแข็งแรงเพียงอย่างเดียว ควรกำหนด Design Load, Material Grade และ Design Standard ควบคู่กัน
3. ต้องระบุขนาดพาเลทใน TOR หรือไม่?
ควรระบุ เพราะขนาดพาเลทและ Unit Load เป็นข้อมูลพื้นฐานของการออกแบบระบบ Pallet Rack และเป็นข้อมูลที่แนวทาง EN 15629 ให้ความสำคัญในขั้น Specification
4. จำนวนชั้นควรเขียนอย่างไรไม่ให้ Supplier เข้าใจผิด?
แนะนำให้ใช้คำว่า Ground + X Beam Levels หรือระบุว่า “X Beam Levels ไม่รวมระดับพื้น” เพื่อให้ทุกฝ่ายคำนวณ Pallet Positions ตรงกัน
5. TOR จำเป็นต้องระบุมาตรฐาน Rack หรือไม่?
หากโครงการต้องการให้ทุก Supplier ออกแบบภายใต้เกณฑ์เดียวกัน ควรระบุ Design Standard ให้ชัด เช่นมาตรฐานในกลุ่ม EN หรือ ANSI/RMI ที่เหมาะกับโครงการ ไม่ควรปล่อยให้แต่ละรายเลือกมาตรฐานต่างกันแล้วเปรียบเทียบเฉพาะราคา
6. TOR ต้องระบุ Forklift ด้วยหรือไม่?
ควรระบุ เพราะประเภทและสมรรถนะรถยกมีผลต่อ Aisle Width และความสูงในการจัดเก็บ และ EN 15629 ระบุ Handling Equipment เป็นหนึ่งในข้อมูลที่ใช้กำหนด Specification ระบบจัดเก็บ
7. Load Notice จำเป็นหรือไม่?
ควรรวมไว้ใน Scope เพื่อให้ผู้ปฏิบัติงานเห็น Configuration และข้อจำกัดด้านน้ำหนักของระบบได้ชัดเจน SEMA ระบุว่า Load Notice มีหน้าที่สื่อสาร Safe Working Load และข้อมูลการใช้งานของ Rack
8. ต้องขอ Calculation จาก Supplier ทุกโครงการหรือไม่?
ขึ้นอยู่กับขนาด ความซับซ้อน และข้อกำหนดของโครงการ แต่หากต้องมีการตรวจสอบทางวิศวกรรม ควรกำหนด Requirement เรื่อง Calculation และ Design Criteria ตั้งแต่ TOR เพื่อให้ Supplier ประเมิน Scope และราคาได้ถูกต้อง
9. ทำไมราคาชั้นวางจาก Supplier แต่ละเจ้าต่างกันมาก?
อาจเกิดจาก Specification, Material Grade, Rack Configuration, Safety Accessories, Design Standard, Installation Scope และ Warranty ไม่เหมือนกัน จึงต้องตรวจ Technical Comparison ก่อนเปรียบเทียบยอดรวม
10. สามารถใช้ TOR เดิมกับคลังใหม่ได้เลยไหม?
ควรตรวจใหม่ เพราะ Pallet, Load, Forklift, Layout, Floor และ Capacity อาจเปลี่ยนไป TOR ควรอ้างอิง Requirement ของพื้นที่ที่จะติดตั้งจริง

